Page 10 - 03_Navalika-2
P. 10

અન્ય ગ્રંથા ો


                   વાતામુકાર  એ્ટિે  વકીિ  નિીં,  પક્ષકાર  નિીં,  ્ટીકાકાર  નિીં.  સારા  અને
                                               રં
                                      ેં
                             રં
                                                           રં
              નરસા બે લવિાગમા જગતને વિચી નાખવાનુ કામ વાતામુકારનુ નથી. એક માણસ
              લનદયોષ અને તેની સામેનુ પાત્ર ખિ અથવા દુષ્, એવી સિિી માન્યતાના પા્યા
                                                          ે
                                રં
                    રં
                          રં
                                      રં
              પર થતુ વાતામુનુ ચણતર ખો્ટીિ િો્ય છે. અને ત્રીજી વાત, વાતામુકાર જે જગત
                                      ુ
                                             રં
                           રં
              સરજાવે  છે  તેમા  પાત્રોનો  હૃદ્ય-પિ્ટો  કા  તો  ક્રમે  ક્રમે  કુદરતના  લન્યમાનુસાર
              આવવો  જોઈએ,  અથવા  તો  સરંક્ષોિની  એવી  અસાધારણ  ઘ્ટના  ઊિી  થવી
              જોઈએ  કે  જે  ઓલચરંતા  પહરવતમુનને  પણ  સિજ  બનાવી  શકે.
                   આવી  તાકાત  નથી  િોતી  ત્યારં  અણીશુદ્ધ  નવલિકા  નથી  નીપજતી.  છો
                                   રં
                                                      રં
              ન  નીપજે.  વાતામુ  તો  જે  સસાર  જોઈએ  તેના  શુદ્ધ  સવેદનમ્ય  વાસતવ-લનરૂપણ
              વડે  પણ  સરજા્ય  છે.
                                                                   [1937]
                   ગ્રીક  નાટ્યકારોના  કાળથી  લન્યમ  એવો  ચાલ્યો  આવે  છે  કે  તમારા  રં
                                                       રં
              પાત્રોને  સતત  લક્ર્યાશીિ  રાખો  તેમજ  એકબીજાથી  સકલિત  રાખતા  રિો,  ને
              પરાકાષ્ા  આવે  ત્યારં  સુધી  ઉતિરોતિર  તેમની  લક્ર્યાને  વધુ  વધુ  પ્રકાલશત  કરતા
              રિો. પરાકાષ્ા આવે, પાત્રો પૂરેપૂરા રજ ૂ  થઈ જા્ય, એ્ટિે પછી તો વાતામુકારે
              વાતામુને સમે્ટી િઈ, પાત્રોને એવા કોઈ ચિણી વાતાવરણમા મૂકી દેવા કે જેમા  રં
                                                          રં
                                                                  રં
                                                                 રં
                                        રં
              તેઓ વાતામુની સમાસપ્ત પછી પોતાનુ જીવન ચાિુ રાખે એવી આશા બાધી શકા્ય.
                                                                       ે
                   આ લન્યમને તો આજે દરરોજ અને દરેક પ્રકારે વાતામુકારો ઉથાપી રિિ
              છે. ઉથાપ્યા છતારં્ય તેઓ ઉગરી જા્ય છે, કારણ કે કિામા તો એક જ લન્યમ
                                                          રં
              સાચો  છે :  બરાબર  વિ  છે  પ્રવાિ?  ચો્ટ  પકડે  છે?
                                ે
                                                 રં
                   અનેક  નામારંહકત  વાતામુકારોએ  લન્યમોના  જડ  બધનોને  ફગાવી  દેવાની
                                                        રં
              ધૃષ્તા કરી છે. પણ એ ધૃષ્તાને તેમણે પાછી શોિાવી છે. લન્યમની દુલન્યાની
              બિાર  નીકળીને  સૌંદ્યમુ  તેમજ  નવીનતા  પકડી  િાવવાની  તેમની  શસકત  િતી.
                                                                   [1937]


                                   રં
                           રં
                   ્ટૂરંકી વાતામુનુ સવરૂપ ક્ય? સમથમુ િલખની જે ઘડે તે સવરૂપ. એનો વળી લન્યમ
                                           ે
                                   ુ
                                                           રં
              કેવો? મારી તાકાત િો્ય તો િુરં એક િજાર ને એક સવરૂપોમા નવલિકાને રમાડુરં.
                                                                   [1937]
                                  ઝવેરચંદ  મેઘાણી

                                       [ 8 ]
   5   6   7   8   9   10   11   12   13   14   15